Theoloog en intercultureel kerkpionier Hans Euser brengt in de Rotterdamse volkswijk Bloemhof in praktijk waar hij met passie in gelooft: een interculturele geloofsgemeenschap die de onderlinge verschillen viert en overbrugt. Zijn boek ‘Meer kleur in de kerk’ verscheen gelijktijdig met de Engelstalige editie God’s Mosaic. Nu, enkele maanden na publicatie, spreken we met de auteur over achtergronden, impact en de eerste reacties uit binnen- en buitenland.

– Waarom heb je de moeite genomen om een boek in twee talen én een website te maken?
Ik heb een boek geschreven en een website gemaakt omdat ik zie dat de kerk in Nederland verandert. Er komen steeds meer christenen uit andere culturen in ons land wonen. Tegelijk lukt het de Nederlandse kerk niet altijd om hen goed te betrekken, bijvoorbeeld bij de missie of in het gemeenteleven.
Er zijn prachtige kansen voor interculturele kerken, maar veel mensen lijken zich daar niet van bewust. Anderen denken dat het niet kan, dat het te moeilijk is of te veel kost. Ik zal niet zeggen dat het makkelijk is, maar ik geloof wel dat er een manier is om veel meer samen te doen en stap voor stap te groeien in intercultureel kerk-zijn.
Daarnaast is er in het Nederlandstalige gebied nog maar weinig over geschreven. Tegelijk is er inmiddels wel twintig tot vijfentwintig jaar ervaring met interculturele kerken in Nederland. Met dit boek en de website wil ik die ervaring bundelen en toegankelijk maken en de Engelstalige editie zorgt voor een breder, intercultureel bereik.

– Hoe zijn de reacties op je boek tot dusver?
Het is heel positief ontvangen. Ik hoor terug dat mensen het boek makkelijk te lezen vinden en dat het herkenbaar is voor degenen die hiermee bezig zijn. Voor mensen die het onderwerp nog niet zo goed kennen, werkt het overtuigend.
Ik vond het leuk om een kerkenraad in Rotterdam met het boek te zien werken. De kerk heeft voor de kerkenraadsleden exemplaren aangeschaft en elke vergadering wordt geopend met één van de dertien hoofdstukken.

– Het collectief Schrijvers voor Gerechtigheid schreef het lied Samen, geïnspireerd door jouw boek. Welke reacties kreeg je op dit lied?
Het lied is heel goed ontvangen. Mensen vinden het een makkelijk mee te zingen lied dat in kerken gebruikt kan worden. Ze vinden het inspirerend en ook inhoudelijk goed. Diversiteit is niet alleen iets om over te lezen, het is vooral bedoeld om te vieren.

– Heb je ook reacties uit het buitenland gekregen?
Ja, ik heb God’s Mosaic zelfs op een conferentie in Amerika met ongeveer 1500 leiders op het hoofdpodium mogen presenteren. Inmiddels is de Engelstalige editie over de hele wereld verkocht aan kerken, voorgangers en leiders die met dit onderwerp te maken hebben.
Dit past ook in een beweging die wereldwijd zichtbaar wordt. Meer globalisering betekent ook meer interculturele kerken, meer boeken, meer kennis en meer ervaring over dit thema.

– Is dit onderwerp relevant voor iedere kerk?
Ja, dat geloof ik zeker. Allereerst omdat de Bijbel duidelijk laat zien dat kerk-zijn niet monocultureel zou moeten worden uitgewerkt, maar altijd met oog voor zo groot mogelijke diversiteit. Dan heb ik het niet alleen over culturen, maar ook over klassen, arm en rijk, theoretisch opgeleid of praktisch opgeleid, man en vrouw, jong en oud.
Die diversiteit hebben we nodig in de kerk. De kerk is een oefenplek om samen te leren leven met verschillen. Alle principes uit het boek kunnen daarom ook breder toegepast worden op kerken die met andere vormen van diversiteit te maken hebben.

– Welke kennis kwam jou vooral van pas bij het schrijven?
Dat zijn eigenlijk twee dingen. Aan de ene kant is het de ervaring die ik heb opgedaan in de interculturele kerk van Veenendaal. Ik beschrijf hoe we daar een interculturele geloofsgemeenschap hebben opgebouwd. Daarnaast heb ik zeven sleutels verwoord. Dat zijn uitdagingen waar iedereen mee te maken krijgt in een interculturele context: hoe je ermee omgaat, hoe je ze oplost en hoe je ze aanpakt.

– Is er een taalbarrière voor veel christenmigranten?
Dat klopt inderdaad. Er zijn zoveel talen en volken in Nederland dat niet iedereen mijn boek tot zich kan nemen. Met een Nederlandse en Engelstalige editie hebben we wel een zo groot mogelijk bereik gecreëerd.
Als er ruimte komt voor een Spaanstalige of Duitstalige editie, dan grijp ik die kans met twee handen aan, omdat ik denk dat veel meer mensen hiervan kunnen leren. Overigens is dit niet het enige boek over dit onderwerp. In andere talen zijn ook boeken te vinden die dezelfde thematiek behandelen. Ik zeg dus niet dat ik met dit ene boek alles vertel. Het is een deel van het verhaal.

– Hoe kan jouw boek helpen bij het te overwinnen van tegenstellingen?
Ik begin bij het waarom. Waarom is intercultureel kerk-zijn zo belangrijk? Dat is niet omdat er mensen uit het buitenland in Nederland wonen en ook niet omdat wij er zelf iets aan hebben. Het is allereerst iets wat leeft in Gods hart.
Ik geloof dat als we Gods hart beter leren kennen, we ook makkelijker in staat zijn om met verschillen om te gaan. Als je het waarom van intercultureel kerk-zijn begrijpt, ben je beter in staat om grote tegenstellingen te overbruggen. Daarom zijn de eerste drie hoofdstukken zo relevant.

– Kun je iets vertellen over je werkomgeving in Rotterdam?
In Rotterdam hebben wij een koffiezaak (zie blend.nl) met een kledingwinkel en een kapsalon, waar we de buurt ontmoeten. Onze wijk Bloemhof is heel multicultureel. Ongeveer tachtig procent van de mensen heeft een migratieachtergrond. Daardoor kunnen wij het interculturele werk hier ook heel goed zelf uitvoeren.
In die koffiezaak ontstaat een kerk. Van daaruit hebben we ook Buurtkerk Bloemhof opgebouwd als een interculturele geloofsgemeenschap. En ja, ik ben dagelijks bezig met de dingen waar ik ook over schrijf. Het is dus niet alleen theorie, maar praktijk!

Meer kleur in de kerk van Hans Euser is verkrijgbaar in het Nederlands en in het Engels, onder de titel God’s Mosaic

Meer kleur in de kerk 168 pagina’s, €19,95		God’s Mosaic 160 pagina’s, €19,95